De ogen van de wereld waren bijna 21 uur lang gericht op Islamabad, waar marathononderhandelingen plaatsvonden over een staakt-het-vuren tussen de Verenigde Staten en Iran.
Het ging om de hoogste diplomatieke gesprekken tussen Washington en Teheran in vijftig jaar. Aan Amerikaanse zijde namen vicepresident JD Vance, speciaal gezant Steve Witkoff en Jared Kushner deel, terwijl Iran werd vertegenwoordigd door parlementsvoorzitter Mohammad Bagher Ghalibaf en minister van Buitenlandse Zaken Abbas Araghchi.
Toch verliet de Amerikaanse vicepresident zondagochtend de onderhandelingen met de mededeling dat er geen akkoord was bereikt.
Vance verklaarde dat het vastlopen van de gesprekken “slechter nieuws is voor Iran dan voor de Verenigde Staten”.
Hij voegde toe: “We vertrekken hier met een heel eenvoudig voorstel… ons definitieve en beste aanbod. We zullen zien of de Iraniërs het accepteren.”
Hij gaf aan dat het team gedurende de meer dan 20 uur durende onderhandelingen voortdurend contact had met president Donald Trump.
Trump zelf sloeg eerder een nonchalante toon aan en zei tegen verslaggevers dat het hem “niet uitmaakt” of er een akkoord met Iran wordt bereikt, terwijl hij zich voorbereidde op een reis naar Miami om een UFC-evenement bij te wonen. Volgens berichten keek hij naar de wedstrijd terwijl Vance het woord voerde in Islamabad.
De meningsverschillen tijdens de onderhandelingen draaiden vooral om de Iraanse claim op controle over de Straat van Hormuz en de weigering van Teheran om zijn voorraad verrijkt uranium op te geven.
Deze kwesties bleken de belangrijkste struikelblokken bij pogingen om tot een akkoord te komen.
Vance stelde dat Washington een “duidelijke toezegging” van Iran verlangt dat het geen kernwapens zal ontwikkelen, noch de middelen om die snel te produceren. Dit noemde hij het centrale doel van de onderhandelingen.
“Hun nucleaire programma, zoals het er nu voorstaat, en de verrijkingsfaciliteiten die ze hadden, zijn vernietigd,” zei hij tegen verslaggevers.
“Maar de eenvoudige vraag is of we een fundamentele bereidheid zien bij de Iraniërs om geen kernwapens te ontwikkelen, niet alleen nu of over twee jaar, maar op de lange termijn. Dat hebben we nog niet gezien. We hopen dat dat nog komt.”
‘Diplomatie eindigt nooit’
Iran is van mening dat “de bal in het kamp van Amerika ligt”, meldde het persbureau Tasnim op basis van een ingewijde bron.
Volgens het bericht heeft Teheran tijdens de gesprekken “redelijke initiatieven” gepresenteerd.
Er zou geen verandering komen in de situatie rond de Straat van Hormuz, die Iran controleert, tenzij Washington instemt met wat Teheran als een “redelijke” overeenkomst beschouwt.
Er is nog geen datum of locatie vastgesteld voor een eventuele volgende onderhandelingsronde.
Ghalibaf verklaarde op X dat “wij de nodige goede wil en bereidheid hebben, maar door de ervaringen van de twee vorige oorlogen geen vertrouwen hebben in de tegenpartij”.
Hij voegde daaraan toe: “De tegenpartij is er uiteindelijk niet in geslaagd het vertrouwen van de Iraanse delegatie te winnen in deze onderhandelingsronde.”
De woordvoerder van het Iraanse ministerie van Buitenlandse Zaken, Esmaeil Baghaei, zei dat het onrealistisch was om te verwachten dat er in één onderhandelingsronde al een akkoord zou worden bereikt.
Hij benadrukte dat de gesprekken plaatsvonden na weken van conflict en in een sfeer van diep wantrouwen.
Volgens Baghaei hebben beide partijen op sommige punten wel overeenstemming bereikt, maar blijven ze verdeeld over “twee tot drie belangrijke” kwesties.
Hij voegde toe dat vooruitgang afhangt van de “serieuze houding en goede wil” van de Verenigde Staten en van erkenning van de “legitieme rechten en belangen” van Iran.
Baghaei stelde dat diplomatie “nooit eindigt” en dat overleg met Pakistan en andere bevriende en buurlanden zal worden voortgezet.
Bondgenoten dringen aan op verdere onderhandelingen
De Pakistaanse vicepremier Ishaq Dar riep de Verenigde Staten en Iran op hun inzet voor het staakt-het-vuren te behouden en de onderhandelingen in een “positieve geest” voort te zetten.
Hij zei dat het essentieel is dat beide partijen werken aan “duurzame vrede en welvaart” in de regio.
Dar voegde eraan toe dat Pakistan de dialoog tussen beide landen zal blijven faciliteren.
Intussen spraken belangrijke Amerikaanse bondgenoten hun teleurstelling uit over het vastlopen van de gesprekken.
De Australische minister van Buitenlandse Zaken Penny Wong riep de VS en Iran op het staakt-het-vuren te respecteren en terug te keren naar de onderhandelingstafel.
De Britse minister van Volksgezondheid Wes Streeting zei: “Het is duidelijk teleurstellend dat we nog geen doorbraak hebben gezien in de onderhandelingen en geen duurzaam einde van deze oorlog in Iran.”
Hij voegde toe: “Zoals altijd in de diplomatie faal je totdat je slaagt. Dat deze gesprekken nog niet succesvol zijn geweest, betekent niet dat het geen zin heeft om door te gaan.”
Bron foto: shutterstock